“MONART”, curated by Katya Shadkovska, Centrum Pomocy Bliźniemu Monar-Markot, Warsaw


Otwarcie 13.12.2016 / 16:00
Centrum Pomocy Bliźniemu
Monar-Markot
ul. Marywilska 44a Warszawa
Wystawa 13.12.2016 – 30.01.2017
Pn – Nd 10:00 – 16:00

/ Zintegrowane działanie partycypacyjne w Monarze

MONART jest projektem zainicjowanym przez artystów chcących wesprzeć podopiecznych Stowarzyszenia Monar w ich walce z uzależnieniem.
Wśród propozycji 16 artystów znalazły się warsztaty rzeźbiarskie, malarskie, rysunkowe, introligatorskie, graficzne (linoryt, stemple), komiksowe, fotograficzne, wideo i krótkometrażowy film dokumentalny. Działania integracyjno-partycypacyjne zostały przeprowadzone w 11 placówkach Monaru na terenie całej Polski, uczestniczyli w nich zarówno pacjenci jak i terapeuci ośrodków.

Celem projektu jest nie tylko próba działania na rzecz reintegracji, pokazanie młodym osobom innych możliwości funkcjonowania w społeczeństwie, pomóc w autoidentyfikacji i określeniu koncepcji własnego życia bez narkotyków i alkoholu. Zamiarem organizatorów jest również popularyzacja sztuki współczesnej, działań prospołecznych i arteterapii wśród uzależnionych.
Ważne jest też zwrócenie uwagi na problemy związane z zaległościami w sferze edukacji kulturalnej młodych osób sięgających po środki psychoaktywne.

Kontakt ze sztuką ludzi trafiających do ośrodka rehabilitacyjnego jest za zwyczaj ograniczony. Nierzadko są oni pozbawieni możliwości twórczego spojrzenia na świat, rozwoju własnej wyobraźni, a także umiejętności zadawania sobie pytań i krytycznego badania rzeczywistości. Kreatywne myślenie jest jedną z najbardziej istotnych umiejętności, umożliwia bowiem prawidłowy rozwój emocjonalny, mentalny, psychiczny.

Zazwyczaj osoba uzależniona, tak samo jak osoba określająca siebie jako artysta, pragnie przekroczyć granice ogólnie przyjętej normy. Artysta kieruje to pragnienie na działania twórcze. Człowiek uzależniony sięga po narkotyk, włączając mechanizmy obronne, które na krótki czas dają mu poczucie satysfakcji.
Zdarza się, że twórczość idzie w parze z uzależnieniem, dlatego równie ważnym zadaniem jest konfrontacja z własnymi emocjami w obliczu nałogu oraz zbadania co łączy, a co odróżnia proces twórczy od uzależnienia.

Monar zbudował system leczenia uzależnień w oparciu o metodę społeczności terapeutycznej. Tysiące pacjentów rocznie otrzymują pomóc w ponad 130 placówkach w całej Polsce. Placówki Monaru są zróżnicowane pod względem oferty: Monar pracuje z różnymi grupami wiekowymi, osobami z podwójna diagnozą, osobami bezdomnymi, zyjącymi z HIV i chorymi na AIDS. W jednym z ośrodków Monar stworzył warunki leczenia również dla matek z dziećmi. Monar oferuje również pomóc osobom uzależnionym, które mają za sobą wielokrotne, nieudane próby leczenia w ośrodkach stacjonarnych, dodatkowo kierując swoje działania również do osób, w stosunku do których sąd orzekł zamianę kary pozbawienia wolności na pobyt w ośrodku rehabilitacyjnym.
Projekt MONART jest kontynuacją projektu działań integracyjno-partycypacyjnych, rozpoczętych przez artystów w polskich więzieniach w 2015 roku. Sztuka zaangażowana społecznie ma możliwość proponowania takich rozwiązań, które często nie mieszczą się w zakresie działań instytucji czy urzędów, tym bardziej chcielibysmy miec możliwość uzupełnienia dyskusji o reformowaniu systemu penitencjarnego o tematykę uzależnień, tak bardzo aktualną w środowisku więziennym.
Można uznać, że uzależnienie jest chorobą uczuć, rozumianą jako aktywowanie mechanizmu blokowania emocji. Jedną z najbardziej powszechnych cech współczesnego społeczeństwa jest brak umiejętności okazywania emocji i, co za tym idzie, brak empatii, egocentryzm, samotność i izolacja.
Koncepcja warsztatów integracyjno-partycypacyjnych, w ramach których pacjenci działają razem z artystami, prowokuje do zadawania pytań i krytycznego spojrzenia na siebie i społeczeństwo. Realizując projekt MONART chcemy zwrócić uwagę na kwestie wykluczenia społecznego i kulturalnego ludzi uzależnionych, podkreślając, że problem uzależnień może dotyczyć każdego, szczególnie w obliczu relatywizmu wartości charakterystycznego dla społeczeństwa neoliberalnego, opartego o zasady hierarchii, pogłębiającej w człowieku uczucie frustracji, pustki i niesprawiedliwości.

/ artyści
Bogna Burska, Zuzanna Janin, Ada Karczmarczyk, Oskar Kasperek, Tomasz Mróz, Dorota Podlaska, Eliza Proszczuk, Reaktor Laboratorium Rzeźby, Daniel Rumiancew, Katya Shadkovska, Sylwia Walczowska, Artur Żmijewski, Krzysztof Żwirblis

/ kuratorka Katya Shadkovska
/ koordynacja Agnieszka Grzelka

/ realizator
Stowarzyszenie Monar

/ partner
lokal_30, ul. Wilcza 29a/12, Warszawa

/ oprawa graficzna
Noviki

/ patronat medialny
TVP Kultura

Projekt został dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

wydarzenie na FB

___________

ENG

Opening 13.12.2016 / 16:00
Centrum Pomocy Bliźniemu
Monar-Markot
ul. Marywilska 44a Warsaw
Exhibition 13.12.2016 – 30.01.2017
Mon – Sun 10:00 – 16:00

/ Integrated participative action in Monar

MONART is a project initiated by artists, whose aim is to support the patients of Monar Association in their addiction recovery.
Among the activities provided by 16 artists, there are workshops of sculpting, painting, drawing, stamp making, comic drawing, photography. A short documentary film was also made during these workshops. All these activities took place in 11 Monar centers and both patients and therapists took part in them.
The goal of the project is not only social reintegration – showing Monar patients how to function among people, helping them discover their self-identity and ability to live without alcohol and drugs. The further aim of the project is also to promote art therapy as an alternative therapeutic method.
Furthermore, we wanted to draw people’s attention to the lack of education in this area regarding young people, who not only are addicted, but who are also at risk of social exclusion.
Monar patients usually have very limited access to any kind of art. Their addiction interferes with their ability regarding their creative perception of the world, development of their imagination and critical thinking. Creativity is though one of the most crucial skills, as it allows one to properly develop emotionally, mentally and socially.
Frequently, an addict, similarly to an artist, wants to cross the boundaries of so-called ‘normality’. Artists can channel their deepest inner needs through their work. On the other hand, the addicted people reach out for drugs or alcohol, triggering defense mechanisms, that give them satisfaction and the feeling of security for a short period of time.
It happens, that addiction can go hand in hand with creativity, that’s why confronting their own emotions is another important task of the MONART project. Identifying themselves in the context of addiction, as well as researching the connections and the differences between creativity and addiction – could be just as significant.
Monar created the system of addiction treatment, based on a therapeutic community method. Thousands of patients receive help every year in more than 130 centers around Poland. These institutions differ, when it comes to their offer: Monar works with people of various ages, people with dual diagnosis, homeless people, people with HIV and AIDS. In one of Monar institutions, there are now special conditions for treating mothers with young children. Monar offers help to addicted people, who have history of unsuccessful attempts of treatment and to those, who were sentenced by court to stay at the rehabilitation, instead of going to prison.
Project MONART is the continuation of the initiative of artists, which started in 2015 in the Polish prisons. Socially engaged art has the ability to propose solutions that could not be proposed for an institutional discussion so quickly, we therefore want to raise awareness of the problem of addiction and help find ways to improve the penitentiary system to find more efficient options on working with drug addicts in prisons.
Addiction is said to be a disease of human feelings, as it blocks out emotions. One of the most common characteristics of the human community is the inability to express emotions, which leads to the lack of empathy, self-fixation, loneliness and isolation, that is usually rationalized by focusing on the individualistic, self-centered values /’I am the most important subject’/.
The concept of the integrated participative workshops, where the artists work together with the Monar patients, has led to the enhancing of critical thinking, mutual self/observation, reflection and numerous questions, provoking the discussion about current society. Through MONART we want to draw attention to the issue of social and cultural exclusion of addicted people, putting emphasis on the fact, that the problem of addiction could affect anyone, especially in the face of relativism of values, typical for the neoliberal society based on the principles of hierarchy, which deepens the feeling of frustration, emptiness and injustice.
/ artists
Bogna Burska, Zuzanna Janin, Ada Karczmarczyk, Oskar Kasperek, Tomasz Mróz, Dorota Podlaska, Eliza Proszczuk, Reaktor Laboratorium Rzeźby, Daniel Rumiancew, Katya Shadkovska, Sylwia Walczowska, Artur Żmijewski, Krzysztof Żwirblis

/ curator Katya Shadkovska
/ coordinator Agnieszka Grzelka

/ realization
Stowarzyszenie Monar

/ partnership
lokal_30, ul. Wilcza 29a/12, Warszawa

/ graphic design
Noviki

/ media patronage
TVP Kultura

Project is supported by the Ministry of Culture and National Heritage

FB event

aaaa-monart